Somali, BAE ile tüm askeri ve güvenlik anlaşmalarını feshetti

Kızıldeniz’de artan gerilimler sürerken, Somali, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ile yaptığı tüm anlaşmaları sona erdirdi. Mogadişu yönetimi, aralarında stratejik limanlar ve askeri üsleri kapsayan anlaşmaların da bulunduğu tüm düzenlemelerle Körfez ülkesi BAE’nin Somali’deki askeri varlığına son verdi.

Somali Federal Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu, ülkenin “birliğini, toprak bütünlüğünü ve anayasal düzenini korumak” gerekçesiyle BAE ile imzalanmış tüm güvenlik ve savunma anlaşmalarını resmen feshettiğini açıkladı.

BAE, daha önce Somali’de Berbera ve Bosaso hava üsleri başta olmak üzere birçok liman ve askeri tesiste faaliyet yürütüyordu.

Yemen kaynaklı gerilim

Mogadişu’nun bu kararı, BAE’nin Yemen’deki Güney Geçiş Konseyi’nin (STC) ayrılıkçı lideri Aydarus ez-Zubeydi’yi Somali’nin Somaliland bölgesi üzerinden gizlice ülkeden çıkardığı yönündeki suçlamaların ardından geldi.

Ez-Zubeydi’nin, Güney Yemen’de haftalardır süren çatışmaları sona erdirmeyi amaçlayan kriz görüşmeleri için geçen hafta Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’a gitmesi bekleniyordu. Ancak uçağa binmeyerek ortadan kaybolan Ez-Zubeydi’nin, BAE’nin yardımıyla Yemen’den Abu Dabi’ye, Somaliland üzerinden çıkarıldığı öne sürüldü. Suudi Arabistan da bu süreçte BAE’yi açıkça suçladı.

Bu kaçışta Bosaso hava üssünün kullanıldığı iddia edilirken, Somali hükümeti anlaşmaların iptaliyle birlikte BAE’nin bu üsse erişimine de son verdi.

İptal edilen anlaşmalar, Somali hükümet kurumlarıyla, ilgili tüm kuruluşlar ve bölgesel yönetimlerle yapılan düzenlemeleri kapsıyor.

Middle East Eye tarafından aktarılan bir belgede, kararın “Berbera, Bosaso ve Kismayo limanlarındaki tüm anlaşma ve iş birliklerini” kapsadığı belirtildi. Belgede ayrıca, Somali Federal Hükümeti ile BAE hükümeti arasındaki tüm mevcut anlaşmaların, ikili güvenlik ve savunma iş birliği anlaşmaları dahil olmak üzere feshedildiği vurgulandı.

Kararın, “ülkenin egemenliğini, ulusal birliğini ve siyasi bağımsızlığını zayıflatmaya yönelik ciddi adımlar atıldığına dair raporlar ve güçlü kanıtlar” üzerine alındığı ifade edildi.

5Pillars’a konuşan kaynaklar da, söz konusu kararın BAE’nin “düşmanca eylemlerinin” Somali’nin toprak bütünlüğü ve siyasi bağımsızlığını tehdit ettiğine dair “güvenilir raporlar” ve “ikna edici delillere” dayandığını belirtti.

Sudan bağlantısı iddiası

Middle East Eye’ın Ekim 2025’te yayımladığı bir araştırmada, BAE’nin Bosaso Limanı ve havaalanını Sudan’daki paramiliter Hızlı Destek Güçleri’ne (RSF) lojistik destek sağlamak için kullandığı öne sürülmüştü. Haberde, RSF’ye düzenli olarak “tehlikeli” kargolar taşıyan uçuşlara ilişkin bilgilere yer verilmişti.

Öte yandan, Somali’nin Somaliland bölgesi, İsrail’in 26 Aralık’ta bu ayrılıkçı bölgeyi tanıyacağını açıklamasının ardından Arap ve İslam dünyasında geniş tartışmalara yol açmıştı. Bu gelişmeden sonra Somaliland, İsrail ile diplomatik ilişkilerini artırarak İsrail Dışişleri Bakanı’nı bölgeye davet etmiş, bu adım Somali merkezi hükümeti tarafından sert şekilde kınanmıştı.

BAE ise tüm anlaşmaların kapsamlı biçimde feshedildiğine dair kendilerine resmi bir bildirim ulaşmadığını savunarak, Somali’nin egemenliğine saygı duymaya devam ettiklerini açıkladı. Emirlik yetkilileri, Somali’deki faaliyetlerinin kalkınma, ticaret ve bölgesel güvenliğe odaklandığını belirterek, Kızıldeniz’de daha fazla tırmanmayı önlemek için diyaloğu desteklediklerini ifade etti.